Week 8 – Omgaan met kritiek

omgaan met kritiekWe zijn aangekomen bij het laatste onderdeel van deze cursus.

Je hebt enorm veel werk verzet, contact gemaakt met je diepste wensen en waarden, de moeite genomen om alles op papier te zetten en afspraken met jezelf te maken.

Misschien wel geworsteld met oude demonen, nieuwe gedragingen moeten oefenen, discipline aan de dag moeten leggen op momenten dat het moeilijk voor je werd om de afspraken met jezelf na te komen. Chapeau, je hebt het toch maar mooi gedaan.

Dat betekent niet dat het ‘werk’ nu klaar is. Eigenlijk is dit pas het begin van het hele proces. De start van je nieuwe leven waarin je mag leren, oefenen, vallen en weer opstaan. Dat heet leven, écht leven.

  •  Hoe ga jij doorgaans om met kritiek. Vul dit in op blz. 3 van het werkboek

Waar je misschien niet direct rekening mee gehouden hebt, is het feit dat als jij verandert jouw omgeving mee moet veranderen. In die zin dat onderlinge ‘relatie-mechanismen’ nou eenmaal twee richting verkeer is. En op het moment dat jij aanpassingen doet in je leven, heeft dat altijd direct gevolgen voor de andere partij. Het ‘mechanisme’ raakt verstoord. Dat hoeft helemaal niet negatief te zijn, maar over het algemeen is het zo dat mensen weerstand hebben tegen veranderingen die ze niet zelf in gang zetten.

Je loopt dus het risico dat mensen kritiek gaan uiten op je nieuwe gedrag/ideeën/assertiviteit/zelfvertrouwen/loopbaan/ etc. etc.

Je zult dus kritiek ondervinden van collega’s, vrienden, familie en zelfs van mensen van wie je het helemaal niet had verwacht. Zodra jij iets anders doet dan wat mensen van jou gewend zijn, of verwachten, sta je bloot aan kritiek.

Realiseer je dat hoe meer je doet, hoe meer je onderneemt, hoe meer risico je neemt, hoe meer plannen je ten uitvoer brengt, des te meer kritiek zul je ontvangen. Mensen hebben nu eenmaal snel hun mening over anderen klaar. Hoge bomen vangen veel wind.

Als jij groei en ontwikkeling doormaakt triggert dat andere mensen om je heen.

Mensen gaan reageren op jouw nieuwe ideeën of gedragingen.

Hoe iemand omgaat met kritiek is heel verschillend en afhankelijk van hoeveel zelfvertrouwen je hebt en eerdere ervaringen met kritiek.

Ook is de ene kritiek de andere niet.

Als iemand die je vertrouwt op een vriendelijke manier duidelijk maakt dat hij/zij denkt dat je iets kunt verbeteren is dat over het algemeen best te verteren.

Of als kritiek gecombineerd wordt met een compliment bijvoorbeeld. Daaruit blijkt meteen dat niet alles fout gevonden wordt, maar een deel aspect.

Ongezouten kritiek is voor niemand goed. Zeker niet als je die krijgt van iemand die helemaal niet het beste met je voor heeft, maar er op uit is om je te kwetsen. Vaak zijn dat mensen die graag kritiek geven, maar minder goed zijn in het ontvangen ervan.

Deze vorm van kritiek zegt meer over de persoon die de kritiek geeft, dan over degene die de kritiek krijgt. Iemand die het nodig vindt zijn ongezouten mening te ventileren is niet zelden zelf behoorlijk gefrustreerd.

Iemand die ongevraagd kritiek geeft mag jij zelf een halt toe roepen. Zeg gewoon: “fijn dat je je mening uit, maar ik heb hier niet om gevraagd”. Klinkt misschien hard maar is wel duidelijk. Mensen roepen vaak maar wat zonder erbij na te denken. Als jij erop reageert zal dit mogelijk een eye opener zijn.

Gebrek aan zelfvertrouwen en zelfwaardering ligt vaak ten grondslag aan ongefundeerd kritiek spuien. Een samenspel van projectie en compensatie.

Bescherm je tegen dit soort ‘aanvallen’ van kritiek. Je kunt er zelf voor kiezen in hoeverre je wilt luisteren naar dit soort kritiek en of er iets in zit waarvan je wilt leren. Maar neem die negatieve opmerkingen niet zomaar voor waarheid aan. Dat kan je eigenwaarde behoorlijk aantasten.

Jij bepaalt zelf wat belangrijk voor je is.

‘Wat iemand ook zegt, luister met een glimlach en ga verder met je werk’

Moeder Theresa

  •  In het werkboek op blz. 6 staat beschreven hoe je constructieve feedback kunt geven

Mensen die juist helemaal dichtklappen, niets meer weten uit te brengen en zich terug trekken. Zich nog dagenlang met het ‘probleem’ bezig houden en maar blijven malen.

Mensen die het zich zo sterk aan trekken dat ze meteen geen spaan meer heel houden van hun persoonlijkheid: ’ik kan ook niks..’

Maar er zijn ook mensen die kritiek dankbaar in ontvangst nemen. Rustig blijven en goed luisteren naar wat er gezegd wordt. Ze wegen de kritiek die ze ontvangen en doen er hun voordeel mee.

Er is een verschil tussen mensen die kritiek verschrikkelijk vinden en mensen die goed met kritiek kunnen omgaan.

Degenen die kritiek als een persoonlijke aanval zien ervaren de kritiek dan ook als uiterst pijnlijk.

Vooral gevoelige mensen zijn hier vatbaar voor, omdat ze buiten de gesproken woorden vaak ook nog erg geraakt worden door de intonatie, de houding van de ander, allerlei rand zaken en andere subtiele energieën.

Mensen die ontspannen met kritiek omgaan, hebben meer afstand. Ze zijn in staat om op een meer objectieve manier te luisteren. Ze zijn meer gefocust op de woorden en worden minder ‘afgeleid’ en in beslag genomen door die zaken waar een HSP gevoelig voor is.

Ze zijn beter in staat om de kritiek te koppelen aan hun gedrag en betrekken het dus minder op zichzelf als persoon. Ze zijn dus beter in staat een objectieve evaluatie van de kritiek te maken.

Als jij je eigen leven wilt leiden en je op sommige momenten misschien distantieert van de ‘kudde’, zul je rekening moeten houden met weerstand van anderen. Daar is niks mis mee. Het enige wat je hoeft te doen is jouw strategie bepalen hoe je daar mee om wilt gaan.

Kritiek kan je namelijk heel onzeker maken, zeker als die komt van mensen die dicht bij je staan. Je kunt twijfelen ‘doe ik hier wel goed aan?’

Dan is het fijn om terug te kunnen vallen op al het werk dat je hiervoor verricht hebt: je doelen en je plannen. Het grote ‘waarom’ en ‘hoe’ van jouw leven.

Hoe meer jij overtuigd bent dat dit jouw pad is, dat jij op deze manier een gelukkig en bezielt leven leidt, hoe beter jij kritiek zult kunnen schiften in ‘bruikbaar’ of ‘zinloos’.

Daarom hieronder 8 tips om beter om te leren gaan met kritiek.

8 tips omgaan met kritiek:

  1. Vat het niet persoonlijk op:

Dat is nog niet zo eenvoudig. Vaak ervaren we kritiek toch als een aanval op onszelf als persoon, terwijl het meestal gaat om een reactie op ons gedrag. Dat maakt het vaak zo moeilijk om met kritiek om te gaan, we voelen ons aangevallen en hebben het gevoel dat we iets niet goed doen, en dat gaat ten koste van ons zelfvertrouwen.

Natuurlijk kan het altijd zo zijn dat iemand een vervelende reactie geeft, maar dat zegt meer over de boodschapper dan over de ontvanger.

Constructieve kritiek is van een andere orde. Leer het verschil te zien. Als iemand je een voorstel doet om iets op een andere manier te doen, zegt dat iets over jouw handelen, jouw doen, niet over jouw persoonlijke eigenschappen.

De angst voor kritiek zit hem vaak in het idee dat die kritiek ook negatieve gevolgen heeft. Alsof je dan niet meer aardig gevonden wordt, niet meer gerespecteerd of gewaardeerd. Terwijl dat natuurlijk zelden aan de orde is.

  1. Luister naar wat er gezegd wordt:

Als er kritiek op je geuit wordt, is je eerste reactie misschien wel ontkennen, tegenwerpingen maken of boos worden. Omdat kritiek vaak als erg bedreigend wordt ervaren, wordt er vaak ook heftig op gereageerd.

Probeer voortaan rustig te luisteren naar wat de ander te vertellen heeft voordat je reageert. Laat de ander uitspreken en rustig zijn punt maken. Vraag door zodat het voor jou precies duidelijk wordt waar het om gaat. Dat is ook slim, want op die manier kom je erachter of het echt om jou gaat of misschien wel om een frustratie van die ander, en fungeer jij alleen als spiegel.

Niemand is perfect en van fouten kunnen we leren, dus misschien zit er wel een kern van waarheid in hetgeen de ander je duidelijk wil maken. Check of je het goed hebt begrepen.

Denk even goed na over wat het nou precies is wat je zo raakt. Als het iets is waarin je je wel kunt vinden, kun je het als een verbeterpunt zien. Zo leer je jezelf tenslotte ook beter kennen.

Is de kritiek, naar jouw mening, onterecht durf dat dan ook bespreekbaar te maken.

  1. Doe er je voordeel mee:

Is de kritiek constructief, doe er dan je voordeel mee. De ander heeft een punt gemaakt waar jij je in kunt vinden, of op zijn minst over na wilt denken.

Zie de situatie als een leermoment, een ervaring die je verder brengt in je ontwikkeling i.p.v. een tekortkoming in jezelf. Bedank de ander voor zijn bijdrage.

Het is niet de bedoeling de ‘kritiek-gever’ klakkeloos gelijk te geven en tevreden te willen stellen. Je doet het vooral om er zelf completer van te worden.

Als je vermoedt dat de kritiek een ordinaire persoonlijke aanval is, probeer dan geen ruzie te maken of diegene te overtuigen van haar/zijn ongelijk. Dat is een heleboel negatieve energie ten toon spreiden. In zo’n geval kun je het maar beter laten zoals het is en je terug trekken uit de situatie en de zaak een beetje laten bekoelen.

Als je denkt dat het wel nut heeft om de discussie te openen, denk dan in ieder geval goed na voordat je iets zegt. Voorkom dat je, uit gekrenkte trots, zelf je frustratie projecteert op de ander. Beargumenteer op feiten en gedrag, niet op emotie en persoonlijke eigenschappen.

  1. Geloof in jezelf:

Investeer in je zelfvertrouwen en zelfrespect. Als je weet waar je voor staat en waarom zal het merendeel van de kritiek geen vat op je hebben. Alleen die kritiek waardoor je kunt groeien, zal aanleiding zijn voor jou om actie te ondernemen. Zorg dat je trouw blijft aan je eigen pad, volg je hart en maak je niet druk om wat anderen van je vinden. Je toetst de woorden van de ander aan jouw waarden en weet meteen of het de moeite is om je er mee bezig te houden of niet.

  1. Laat perfectionisme los:

Niemand is perfect, dus verwacht dat ook van jezelf niet. Jij mag fouten maken en als anderen jou daar op wijzen is daar helemaal niks mis mee. Iets wat je nog niet hebt geleerd kun je ook nog niet onder de knie hebben, zo simpel is dat.

‘Iedere wijze uil was ooit een uilskuiken’

Iets mag een keer misgaan, je mag iets vergeten, je mag iets stoms doen, je bent een mens.

Zolang je er iets van leert en probeert het de volgende keer anders te doen is er helemaal niets aan de hand.

  1. Stop met pleasen:

Realiseer je dat jet nooit iedereen naar de zin kunt maken. Dat je nooit met iedereen vrienden zult zijn. Iedereen heeft een eigen referentiekader, een eigen kijk op de wereld om hem/haar heen. Daardoor heeft iedereen zo zijn ideeën over hoe dingen zouden moeten zijn.

Dat je iets niet goed doet in de ogen van een ander wil nog niet zeggen dat het niet goed is wat je doet.

Zolang jij doet wat goed is voor jou en daarbij anderen niet opzettelijk kwetst of tekort doet, is er geen enkele reden waarom jij toestemming en goedkeuring nodig hebt van anderen om te doen wat je doet.

  1. Overwin je angst voor kritiek:

Je kunt je angst voor kritiek loslaten, door je kwetsbaar op te stellen. Ben zo authentiek mogelijk in het bijzijn van mensen die je dierbaar zijn en die je vertrouwt. Praat met hen over situaties waarin je je ongemakkelijk voelt. Je zult je hierdoor meer op je gemak voelen in het gezelschap van anderen. Niets te verbergen, je geen zorgen maken over wat anderen van je zullen vinden of denken.

Zie jezelf als iemand die fouten mag maken, omdat je onderweg bent jezelf te ontplooien en te ontwikkelen. Wees een voorbeeld en praat over je zwakheden, je angstige momenten, laat zien dat ook jij niet perfect en onfeilbaar bent. Je bent een mens, net als die ander.

Veel mensen zullen onder de indruk zijn van je openheid en spontaan hulp aanbieden als dat nodig mocht zijn.

  1. Kritiek en de liefde:

Als je in je liefdes relatie te maken krijgt met kritiek op je nieuwe levensstijl, is het allerbelangrijkste dat je elkaar ‘hoort’.

Wat de ander waarschijnlijk uit is zijn/haar angst jou te verliezen nu je je piket paaltjes aan het verzetten bent.

Luisteren is goud waard in zo’n geval. Luister en vraag door, wat ligt er ten grondslag aan de kritiek.

Vraag ook de ander te luisteren naar jouw motivatie, zonder oordeel.

Luisteren is een belangrijke vorm van respect.

En ook al begrijp je elkaar niet helemaal, respecteer elkaar en ga vol vertrouwen samen verder.

bron onbekend
Bron onbekend

Werkboek Week 8

Ik adviseer je wel om met het werkboek aan de slag te gaan. Ik ervaar zelf door te schrijven dat je alles op een rijtje kan zetten en daardoor heb ik wel bedacht, wat wil ik met mijn leven.

Vaak ben je zo vaak bezig met je leven te leiden, de alledaagse dingen, dat je er helemaal niet meer bij stilstaat of het wel is wat je wilt.

Laat je geluk niet afhangen van iemand anders.

Werkboek Leef jouw Leven

download-4